NIEZALEŻNA TELEWIZJA DRUGIEGO OBIEGU - Platforma Wideo Gazety Polskiej

Kresy - trwa konserwacja wyjątkowej kaplicy w Zborowie

Program: Wiadomości,

Zborów, to niewielkie galicyjskie miasteczko, które w latach I wojny światowej i w okresie 1919 – 1920 przeżyło krwawe walki w obronie polskości i wolności. Ku chwale poległych tam żołnierzy w 1935 roku władze miasta postawiły kaplicę – mauzoleum zlokalizowaną centralnie na cmentarzu wojskowym, wybudowaną wg. projektu inż. Wawrzyńca Dayczaka, wybitnego polskiego architekta.

W latach powojennych, kaplica i cmentarz uległy znacznej dewastacji. Mimo to unikalny zabytek, perła kresowej architektury, zachował się do dzisiaj w stanie uzasadniającym przeprowadzenie renowacji i odtworzenie jego dawnego otoczenia – cmentarza wojskowego.
Należy pamiętać, że kaplica w Zborowie to obiekt wyjątkowy. W płycinach na attyce zachowały się niezwykłe płaskorzeźby: orła legionowego, orła strzeleckiego i godła państwowego z okresu II RP.

Dziś w granicach współczesnej Polski nie ma budowli z równie cennym detalem rzeźbiarskim nawiązującym do stylu i charakteru zborowskiego mauzoleum. Nie ma na terenie Polski, przy podobnych obiektach, tak pięknie eksponowanej symboliki II RP. Dlatego pamiętając o kresowej Ojczyźnie rozpoczęliśmy działania, o których śniło pokolenie opuszczające te ziemie po wojnie, o których marzył każdy, kto choćby przejazdem widział mauzoleum w Zborowie w ostatnich latach.
Naszym celem jest ocalenie unikalnych walorów artystycznych i architektonicznych kaplicy w Zborowie. Na początku 2015 roku z pomocą instytucji państwowych i prywatnych, a także dzięki życzliwości władz i obywateli (polskich i ukraińskich), zgromadziliśmy podstawowe fundusze, opracowaliśmy dokumentację konserwatorską, architektoniczną i uzyskaliśmy niezbędne pozwolenia.Wykonawcami są konserwatorzy pracujący pod kierunkiem prof. Janusza Smazy – jednego z najwybitniejszych polskich konserwatorów, od 25 lat związanego z Kresami.
Patriotyzm to umiejętność opierania się zawieruchom dziejowym, a także – w czasach pokoju, umiejętność korzystania z wolności, w ten sposób, aby dawać przykład. Patriotyzm to, jak mawiał Marszałek Piłsudski: „głębokie szczęście, rzewne i ciche, nawet dziecięco naiwne, płynące z wiary w idealne pierwiastki własnej kultury”. Można dziś dodać: to pamięć, ofiarność i zdolność do wyrzeczenia. To także gotowość do współdziałania i poświęcenia dla dobra Ojczyzny i Narodu, w trosce o zachowanie dziedzictwa historycznego i kulturowego. Żołnierzom poległym pod Zborowem w latach 1914-1920, bohaterom którzy zginęli za wolność Ojczyzny, należy się szacunek, godny pomnik, pamięć i wdzięczność Narodu. Polskiemu dziedzictwu kulturowemu i architektonicznemu winniśmy troskę o zachowanie dla przyszłych pokoleń i ocalenie przed dalszą dewastacją i rujnacją.
Jest to przedsięwzięcie, które wymaga nakładów przekraczających 125 tys. zł w jednym sezonie konserwatorskim. Obecnie trwają prace nad przygotowaniem pełnego budżetu na drugi rok prac konserwatorskich.
Prace renowacyjne potrwają dwa lata. W sierpniu 2016 roku planowane jest ponowne poświęcenie kaplicy i przekazanie obiektu lokalnej wspólnocie polskiej z okolic Tarnopola.

Mamy nadzieję, że uda się zgromadzić niezbędne środki finansowe umożliwiające uratowanie tego cennego zabytku.
Liczymy, że będzie to możliwe również dzięki Państwa wsparciu, dlatego uprzejmie prosimy o dokonywanie darowizn na konto Fundacji MOSTY z dopiskiem –
„Na renowację kaplicy w Zborowie”.

Fundacja MOSTY,
PKO BP
89102011270000130202152916
Kod BIC (Swift): BPKOPLPW